{"id":454,"date":"2026-06-21T10:38:58","date_gmt":"2026-06-21T10:38:58","guid":{"rendered":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/?p=454"},"modified":"2026-06-21T10:38:58","modified_gmt":"2026-06-21T10:38:58","slug":"milli-liyakat-anayasasinda-liyakat-gecisi-gecici-madde-7","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/milli-liyakat-anayasasinda-liyakat-gecisi-gecici-madde-7\/","title":{"rendered":"Milli Liyakat Anayasas\u0131\u2019nda Liyakat Ge\u00e7i\u015fi (Ge\u00e7ici Madde 7)"},"content":{"rendered":"<p><strong>Liyakat ge\u00e7i\u015fi<\/strong>, yeni bir anayasal d\u00fczene ge\u00e7ilirken kamu y\u00f6netiminin hem s\u00fcreklili\u011fini hem de objektif yeterlik, tarafs\u0131zl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, hizmet kalitesi ve yarg\u0131 g\u00fcvencesiyle yenilenmesini sa\u011flayan temel kamu personeli ilkesidir. Bir anayasa kamu y\u00f6netiminde liyakat esas\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmek istiyorsa, bunu toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma, ki\u015fisel hesapla\u015fma veya siyasi r\u00f6van\u015f arac\u0131yla yapamaz. Kamu hizmetinin s\u00fcreklili\u011fi, kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131n korunmas\u0131 ve hukuki stat\u00fc g\u00fcvenli\u011fi, liyakat ge\u00e7i\u015finin vazge\u00e7ilmez zeminidir.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/milliliyakat.com\">Milli Liyakat Anayasas\u0131<\/a> i\u00e7inde Ge\u00e7ici Madde 7, kamu y\u00f6netimi ve personel ge\u00e7i\u015fini bu hassas denge \u00fczerine kurar. Mevcut kamu g\u00f6revlileri kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam eder. Ge\u00e7i\u015f s\u00fcreci, toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma veya siyasi r\u00f6van\u015f arac\u0131 yap\u0131lamaz. Bu h\u00fck\u00fcm, yeni Anayasan\u0131n kamu personelini cezaland\u0131rma veya topluca de\u011fi\u015ftirme amac\u0131 ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131n\u0131; aksine kamu y\u00f6netimini liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirmek istedi\u011fini g\u00f6sterir.<\/p>\n<p>Ge\u00e7ici Madde 7\u2019nin en \u00f6nemli y\u00f6n\u00fc, liyakat esasl\u0131 ge\u00e7i\u015fi hem koruyucu hem d\u00fczeltici bi\u00e7imde d\u00fczenlemesidir. Bir yandan mevcut kamu g\u00f6revlilerinin kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 korunur; di\u011fer yandan kamu g\u00f6revine ili\u015fkin usuller bir y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilir. \u00dcst kamu y\u00f6neticileri ise ilk y\u0131l i\u00e7inde uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk, hizmet kalitesi ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans \u00f6l\u00e7\u00fctleriyle yeniden de\u011ferlendirilir. Ancak bu de\u011ferlendirme de g\u00f6rev g\u00fcvencesi, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunarak yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n<h2>Ge\u00e7ici madde metni: Kamu y\u00f6netimi, personel ve liyakat ge\u00e7i\u015fi<\/h2>\n<blockquote><p><strong>Ge\u00e7ici Madde 7 \u2013 Kamu Y\u00f6netimi, Personel ve Liyakat Ge\u00e7i\u015fi<\/strong><\/p>\n<p>Mevcut kamu g\u00f6revlileri kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam eder; ge\u00e7i\u015f toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma veya siyasi r\u00f6van\u015f arac\u0131 yap\u0131lamaz. Kamu g\u00f6revine ili\u015fkin usuller bir (1) y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilir.<\/p>\n<p>\u00dcst kamu y\u00f6neticileri ilk y\u0131l i\u00e7inde uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk, hizmet kalitesi ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans \u00f6l\u00e7\u00fctleriyle yeniden de\u011ferlendirilir; g\u00f6rev g\u00fcvencesi, savunma ve yarg\u0131 yolu korunur.<\/p>\n<p>Yeni liyakat \u015fartlar\u0131 ge\u00e7mi\u015fe y\u00fcr\u00fct\u00fclerek kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 kald\u0131ramaz. Ancak a\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, sahte belge, kesin mahk\u00fbmiyet, kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l ve a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu kanuni usulle de\u011ferlendirilir.<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu yaln\u0131z objektif kay\u0131t, g\u00f6revin zorunlu niteli\u011fiyle do\u011frudan ba\u011flant\u0131, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunarak de\u011ferlendirilebilir; ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015f, ge\u00e7mi\u015f me\u015fru faaliyet, sendikal tercih, ya\u015fam tarz\u0131 veya siyasi r\u00f6van\u015f gerek\u00e7esi yap\u0131lamaz.<\/p><\/blockquote>\n<h2>Ge\u00e7i\u015f neden toplu tasfiye de\u011fildir?<\/h2>\n<p>Yeni anayasal d\u00fczene ge\u00e7i\u015fte kamu personeli alan\u0131nda en b\u00fcy\u00fck risklerden biri, \u201cliyakat\u201d kavram\u0131n\u0131n toplu tasfiye veya siyasi r\u00f6van\u015f gerek\u00e7esine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesidir. Ge\u00e7ici Madde 7 bu ihtimali do\u011frudan kapat\u0131r. Mevcut kamu g\u00f6revlileri kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam eder. Bu ifade, kamu personelinin yeni Anayasa y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi\u011fi anda topluca \u015f\u00fcpheli veya ge\u00e7ersiz say\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.<\/p>\n<p>Kamu hizmeti s\u00fcreklilik ister. E\u011fitim, sa\u011fl\u0131k, g\u00fcvenlik, adalet, maliye, belediye hizmetleri, \u00fcniversiteler, denetim kurumlar\u0131, sosyal hizmetler ve idari i\u015flemler kamu g\u00f6revlileri eliyle y\u00fcr\u00fcr. Ge\u00e7i\u015f d\u00f6neminde bu personelin topluca tasfiye edilmesi yaln\u0131z bireysel hak ihlali do\u011furmaz; ayn\u0131 zamanda kamu hizmetini de aksat\u0131r. Bu nedenle liyakat ge\u00e7i\u015fi, \u00f6nce s\u00fcreklili\u011fi ve hukuki g\u00fcvenli\u011fi korur.<\/p>\n<p>Bu yakla\u015f\u0131m, liyakati zay\u0131flatmaz; tam tersine liyakat sisteminin me\u015fruiyetini g\u00fc\u00e7lendirir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ger\u00e7ek liyakat d\u00fczeni, ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015fe, r\u00f6van\u015fa veya toplu su\u00e7lamaya de\u011fil; objektif \u00f6l\u00e7\u00fcte, savunma hakk\u0131na, kay\u0131t g\u00fcvenli\u011fine ve yarg\u0131 denetimine dayan\u0131r.<\/p>\n<h2>Kazan\u0131lm\u0131\u015f hak ve hukuki stat\u00fc neyi korur?<\/h2>\n<p>Kazan\u0131lm\u0131\u015f hak, kamu g\u00f6revlisinin hukuken elde etti\u011fi ve geriye d\u00f6n\u00fck olarak keyf\u00ee bi\u00e7imde ortadan kald\u0131r\u0131lamayacak stat\u00fc, derece, \u00f6zl\u00fck hakk\u0131 veya g\u00f6rev g\u00fcvencesi alan\u0131n\u0131 ifade eder. Hukuki stat\u00fc ise ki\u015finin kamu g\u00f6reviyle kurdu\u011fu yasal ili\u015fkiyi, haklar\u0131n\u0131, y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerini ve g\u00fcvencelerini kapsar. Ge\u00e7ici Madde 7, yeni liyakat \u015fartlar\u0131n\u0131n ge\u00e7mi\u015fe y\u00fcr\u00fct\u00fclerek bu kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 kald\u0131ramayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fczenler.<\/p>\n<p>Bu h\u00fck\u00fcm, hukuk g\u00fcvenli\u011fi bak\u0131m\u0131ndan zorunludur. Yeni Anayasa daha y\u00fcksek liyakat \u00f6l\u00e7\u00fctleri getiriyor olabilir. Ancak bu yeni \u015fartlar, ge\u00e7mi\u015fte y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte olan kurallara g\u00f6re g\u00f6reve girmi\u015f ki\u015filerin kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131n\u0131 otomatik olarak ortadan kald\u0131ramaz. Aksi h\u00e2lde kamu y\u00f6netiminde s\u00fcrekli geriye d\u00f6n\u00fck g\u00fcvensizlik do\u011far.<\/p>\n<p>Fakat kazan\u0131lm\u0131\u015f hak korumas\u0131, her t\u00fcrl\u00fc a\u011f\u0131r hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131\u011f\u0131 dokunulmaz h\u00e2le getirmez. Madde, a\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, sahte belge, kesin mahk\u00fbmiyet, kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l ve a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu gibi durumlar\u0131n kanuni usulle de\u011ferlendirilebilece\u011fini kabul eder. B\u00f6ylece hukuk g\u00fcvenli\u011fi ile kamu yarar\u0131 aras\u0131nda \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc bir denge kurulur.<\/p>\n<h2>Bir y\u0131ll\u0131k uyum s\u00fcreci neyi kapsar?<\/h2>\n<p>Ge\u00e7ici Madde 7, kamu g\u00f6revine ili\u015fkin usullerin bir y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilece\u011fini d\u00fczenler. Bu s\u00fcre, kamu personeli rejiminin yeni Anayasan\u0131n kamu y\u00f6netimi anlay\u0131\u015f\u0131na uyarlanmas\u0131 i\u00e7in belirlenmi\u015f somut takvimdir. Atama, y\u00fckselme, disiplin, g\u00f6revden uzakla\u015ft\u0131rma, performans, sicil, e\u011fitim, y\u00f6netici se\u00e7imi ve itiraz s\u00fcre\u00e7leri bu \u00e7er\u00e7evede yeniden d\u00fczenlenmelidir.<\/p>\n<p>Bir y\u0131ll\u0131k s\u00fcre, ge\u00e7i\u015fin belirsiz kalmas\u0131n\u0131 \u00f6nler. Kamu personeli sistemi yeni Anayasaya uygun h\u00e2le getirilecekse, bunun takvimi olmal\u0131d\u0131r. Ancak bu uyum s\u00fcreci mevcut kamu g\u00f6revlilerinin haklar\u0131n\u0131 keyf\u00ee bi\u00e7imde zay\u0131flatma arac\u0131 yap\u0131lamaz. Uyumun amac\u0131, sistemi liyakat ve tarafs\u0131zl\u0131k esas\u0131na ba\u011flamakt\u0131r; personeli g\u00fcvencesiz b\u0131rakmak de\u011fildir.<\/p>\n<p>OECD\u2019nin <a href=\"https:\/\/www.oecd.org\/en\/topics\/policy-issues\/public-employment-and-management.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">kamu istihdam\u0131 ve y\u00f6netimine ili\u015fkin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131<\/a>, devletlerin gelece\u011fe uygun, yetenekli, g\u00fcvenilir ve ba\u011fl\u0131 kamu i\u015fg\u00fcc\u00fc geli\u015ftirmesi gerekti\u011fini vurgular. Ge\u00e7ici Madde 7\u2019nin bir y\u0131ll\u0131k uyum s\u00fcresi de kamu personeli yap\u0131s\u0131n\u0131n bu t\u00fcr kurumsal kapasite hedefiyle yeniden d\u00fczenlenmesini ama\u00e7lar.<\/p>\n<h2>\u00dcst kamu y\u00f6neticileri neden ayr\u0131ca de\u011ferlendirilir?<\/h2>\n<p>Ge\u00e7ici Madde 7, \u00fcst kamu y\u00f6neticilerinin ilk y\u0131l i\u00e7inde yeniden de\u011ferlendirilece\u011fini d\u00fczenler. Bu \u00f6zel de\u011ferlendirme, \u00fcst y\u00f6neticilerin kamu y\u00f6netiminin stratejik kapasitesi \u00fczerindeki etkisinden kaynaklan\u0131r. \u00dcst kamu y\u00f6neticileri yaln\u0131z rutin i\u015flem yapan ki\u015filer de\u011fildir; kurumun hedeflerini, krizlere verece\u011fi cevab\u0131, b\u00fct\u00e7e sorumlulu\u011funu, insan kayna\u011f\u0131n\u0131, dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fc, hizmet kalitesini ve kamu g\u00fcvenini do\u011frudan etkiler.<\/p>\n<p>Bu nedenle de\u011ferlendirme \u00f6l\u00e7\u00fctleri de geni\u015f tutulmu\u015ftur: uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk, hizmet kalitesi ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans. Bu \u00f6l\u00e7\u00fctler, \u00fcst y\u00f6neticinin yaln\u0131z k\u0131demine veya makam tecr\u00fcbesine bakmaz. Kurumu ger\u00e7ekten y\u00f6netebilme, kamu kayna\u011f\u0131n\u0131 sorumlu kullanabilme, kriz an\u0131nda karar verebilme, dijital sistemleri anlayabilme ve hizmet kalitesini art\u0131rabilme kapasitesi aran\u0131r.<\/p>\n<p>Ancak bu de\u011ferlendirme de g\u00fcvencesiz de\u011fildir. G\u00f6rev g\u00fcvencesi, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunur. Yani \u00fcst y\u00f6neticilerin yeniden de\u011ferlendirilmesi, keyf\u00ee g\u00f6revden alma mekanizmas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015femez.<\/p>\n<h2>Etik g\u00fcvenilirlik neden liyakatin par\u00e7as\u0131d\u0131r?<\/h2>\n<p>Liyakat yaln\u0131z diploma, k\u0131dem veya teknik bilgi de\u011fildir. Kamu g\u00f6revinde etik g\u00fcvenilirlik de liyakatin ayr\u0131lmaz par\u00e7as\u0131d\u0131r. Bir ki\u015fi uzman olabilir; fakat \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7indeyse, kamu kayna\u011f\u0131n\u0131 koruyam\u0131yorsa, ki\u015fisel menfaat ili\u015fkileriyle hareket ediyorsa veya kamu hizmeti tarafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 zedeliyorsa liyakat tam anlam\u0131yla ger\u00e7ekle\u015fmez.<\/p>\n<p>Ge\u00e7ici Madde 7\u2019nin etik g\u00fcvenilirli\u011fi \u00fcst kamu y\u00f6neticileri i\u00e7in \u00f6zel \u00f6l\u00e7\u00fct olarak saymas\u0131 bu nedenle \u00f6nemlidir. Kamu y\u00f6netiminde vatanda\u015f\u0131n devlete g\u00fcveni, yaln\u0131z hizmetin yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131yla de\u011fil, hizmetin d\u00fcr\u00fcst, tarafs\u0131z ve kamu yarar\u0131na uygun y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcp y\u00fcr\u00fct\u00fclmedi\u011fiyle de ilgilidir.<\/p>\n<p>OECD\u2019nin <a href=\"https:\/\/www.oecd.org\/en\/publications\/2020\/05\/oecd-public-integrity-handbook_598692a5\/full-report\/merit_2cd724a3.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">kamu d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011f\u00fc ve liyakat b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde<\/a>, liyakatin kamu hizmeti profesyonelle\u015fmesini, kamu hizmeti ahlak\u0131n\u0131 ve kamu de\u011ferlerini destekleyen te\u015fvik ve hesap verebilirlik yap\u0131s\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 belirtilir. Ge\u00e7ici Madde 7 de liyakati etik g\u00fcvenilirlikle birlikte ele alarak kamu y\u00f6netiminde g\u00fcven unsurunu g\u00fc\u00e7lendirir.<\/p>\n<h2>Dijital yeterlik neden ge\u00e7i\u015f \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc olmu\u015ftur?<\/h2>\n<p>Ge\u00e7ici Madde 7, \u00fcst kamu y\u00f6neticileri i\u00e7in dijital yeterli\u011fi \u00f6zel \u00f6l\u00e7\u00fct olarak sayar. Bu tercih, \u00e7a\u011fda\u015f kamu y\u00f6netiminin art\u0131k yaln\u0131z klasik dosya ve yaz\u0131\u015fma s\u00fcre\u00e7leriyle y\u00fcr\u00fct\u00fclemeyece\u011fini kabul eder. Kamu hizmetleri, veri y\u00f6netimi, siber g\u00fcvenlik, dijital ba\u015fvuru sistemleri, a\u00e7\u0131k veri, elektronik belge y\u00f6netimi, yapay zek\u00e2 destekli analizler ve \u00e7evrim i\u00e7i hizmet kanallar\u0131 \u00fczerinden giderek daha fazla y\u00fcr\u00fcmektedir.<\/p>\n<p>Dijital yeterlik, y\u00f6neticinin her teknik ayr\u0131nt\u0131y\u0131 bizzat kodlayabilmesi demek de\u011fildir. As\u0131l mesele, dijital sistemlerin kamu hizmeti kalitesi, veri g\u00fcvenli\u011fi, \u015feffafl\u0131k, denetlenebilirlik ve vatanda\u015f eri\u015fimi \u00fczerindeki etkisini anlayabilmesidir. Dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc bilmeyen bir \u00fcst y\u00f6netici, kurumunu \u00e7a\u011fda\u015f hizmet kapasitesine ta\u015f\u0131yamaz.<\/p>\n<p>Bu nedenle dijital yeterlik, liyakat ge\u00e7i\u015finde teknik bir ayr\u0131nt\u0131 de\u011fil; kamu y\u00f6netimi kapasitesinin par\u00e7as\u0131d\u0131r. Yeni anayasal d\u00fczenin a\u00e7\u0131k veri, denetlenebilirlik ve performans ilkeleri dijital y\u00f6netim kapasitesi olmadan g\u00fc\u00e7l\u00fc bi\u00e7imde uygulanamaz.<\/p>\n<h2>Mali sorumluluk ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans<\/h2>\n<p>\u00dcst kamu y\u00f6neticilerinin de\u011ferlendirilmesinde mali sorumluluk ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans da \u00f6zel olarak say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kamu y\u00f6netimi yaln\u0131z iyi niyetle de\u011fil, kamu kaynaklar\u0131n\u0131n etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun kullan\u0131lmas\u0131yla de\u011ferlendirilmelidir. Bir y\u00f6neticinin kurumu nas\u0131l y\u00f6netti\u011fi, b\u00fct\u00e7eyi nas\u0131l kulland\u0131\u011f\u0131, kamu hizmeti kalitesini art\u0131r\u0131p art\u0131rmad\u0131\u011f\u0131 ve hedeflere ne \u00f6l\u00e7\u00fcde ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fclebilir olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Mali sorumluluk, kamu kayna\u011f\u0131n\u0131 ki\u015fisel, siyasi veya kurumsal konfor alan\u0131 gibi g\u00f6rmemeyi gerektirir. \u00d6l\u00e7\u00fclebilir performans ise y\u00f6neticinin ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n soyut beyanlarla de\u011fil, hizmet kalitesi, s\u00fcre, maliyet, \u00e7\u0131kt\u0131, vatanda\u015f memnuniyeti, kriz tepkisi ve denetlenebilir g\u00f6stergelerle de\u011ferlendirilmesini sa\u011flar.<\/p>\n<p>Bu yakla\u015f\u0131m, kamu y\u00f6netiminde liyakati yaln\u0131z g\u00f6reve giri\u015f \u015fart\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131r. Liyakat, g\u00f6rev s\u00fcresince performans ve sorumlulukla birlikte ya\u015fayan bir ilke h\u00e2line gelir.<\/p>\n<h2>A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu nas\u0131l de\u011ferlendirilir?<\/h2>\n<p>Ge\u00e7ici Madde 7, a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011funun yaln\u0131z objektif kay\u0131t, g\u00f6revin zorunlu niteli\u011fiyle do\u011frudan ba\u011flant\u0131, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunarak de\u011ferlendirilebilece\u011fini belirtir. Bu h\u00fck\u00fcm, \u201cliyakat yoksunlu\u011fu\u201d kavram\u0131n\u0131n keyf\u00ee bi\u00e7imde kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nleyen ana g\u00fcvencedir.<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu, ki\u015fisel be\u011feni, siyasi yak\u0131nl\u0131k, kurum i\u00e7i dedikodu veya ge\u00e7mi\u015fteki me\u015fru faaliyetler \u00fczerinden kurulamaz. Objektif kay\u0131t gerekir. Bu kay\u0131t, ki\u015finin g\u00f6revini yerine getirmesiyle do\u011frudan ba\u011flant\u0131l\u0131 olmal\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin g\u00f6revin zorunlu teknik niteli\u011fini tamamen kar\u015f\u0131layamama, belge sahtecili\u011fi, a\u011f\u0131r ve tekrarl\u0131 hizmet yetersizli\u011fi, hukuken belirlenmi\u015f zorunlu \u015fart\u0131n bulunmamas\u0131 veya kamu g\u00f6revine engel a\u00e7\u0131k durum gibi somut veriler aran\u0131r.<\/p>\n<p>Ayr\u0131ca savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunur. Ki\u015fi hakk\u0131ndaki iddiay\u0131 bilmeli, cevap verebilmeli, delil sunabilmeli ve karar\u0131 yarg\u0131ya ta\u015f\u0131yabilmelidir. B\u00f6ylece liyakat ge\u00e7i\u015fi, hukuk devleti i\u00e7inde y\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n<h2>Hangi gerek\u00e7eler kullan\u0131lamaz?<\/h2>\n<p>Madde \u00e7ok net bir s\u0131n\u0131r koyar: Ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015f, ge\u00e7mi\u015f me\u015fru faaliyet, sendikal tercih, ya\u015fam tarz\u0131 veya siyasi r\u00f6van\u015f a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu gerek\u00e7esi yap\u0131lamaz. Bu h\u00fck\u00fcm, kamu y\u00f6netiminde tarafs\u0131z ge\u00e7i\u015fin temel g\u00fcvencesidir.<\/p>\n<p>Bir kamu g\u00f6revlisinin ge\u00e7mi\u015fte me\u015fru bir sendikal faaliyette bulunmas\u0131, me\u015fru d\u00fc\u015f\u00fcnce a\u00e7\u0131klamas\u0131 yapmas\u0131, belirli bir ya\u015fam tarz\u0131na sahip olmas\u0131 veya hukuka uygun ki\u015fisel tercihler ta\u015f\u0131mas\u0131 liyakat de\u011ferlendirmesi konusu yap\u0131lamaz. Kamu hizmetinde esas olan g\u00f6revin gerekleri, objektif yeterlik, etik g\u00fcvenilirlik ve hizmet performans\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bu s\u0131n\u0131r \u00f6zellikle ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemleri i\u00e7in \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemlerinde \u201cliyakat\u201d ad\u0131 alt\u0131nda ge\u00e7mi\u015fe d\u00f6n\u00fck fi\u015fleme, ki\u015fisel hesapla\u015fma veya g\u00f6r\u00fc\u015f temelli d\u0131\u015flama yap\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ge\u00e7ici Madde 7 bu ihtimali anayasal d\u00fczeyde yasaklar.<\/p>\n<h2>A\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 ve sahte belge istisnas\u0131<\/h2>\n<p>Kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131n korunmas\u0131, hukuka ayk\u0131r\u0131 bi\u00e7imde elde edilmi\u015f stat\u00fclerin dokunulmaz kalaca\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmez. Ge\u00e7ici Madde 7, a\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, sahte belge, kesin mahk\u00fbmiyet, kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l ve a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011funun kanuni usulle de\u011ferlendirilece\u011fini belirtir.<\/p>\n<p>Sahte belgeyle g\u00f6reve gelmi\u015f bir ki\u015fi, kazan\u0131lm\u0131\u015f hak iddias\u0131yla korunamaz. A\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 kamu g\u00fcvenini zedeler. Kesin mahk\u00fbmiyet veya kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l, ki\u015finin g\u00f6revle ili\u015fkisini hukuken etkileyebilir. A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu ise ancak objektif kay\u0131t ve g\u00f6revle do\u011frudan ba\u011flant\u0131 varsa de\u011ferlendirilebilir.<\/p>\n<p>Burada \u00f6nemli olan, istisnalar\u0131n da kanuni usulle i\u015fletilmesidir. \u0130stisna var diye savunma hakk\u0131, yarg\u0131 yolu ve gerek\u00e7eli karar ortadan kalkmaz. Hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k hukuka uygun y\u00f6ntemle giderilmelidir.<\/p>\n<h2>Liyakat ge\u00e7i\u015finin g\u00fcvence haritas\u0131<\/h2>\n<table>\n<thead>\n<tr>\n<th>Ge\u00e7i\u015f Alan\u0131<\/th>\n<th>Ge\u00e7ici Madde 7\u2019deki Kural<\/th>\n<th>Korunan De\u011fer<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n<tbody>\n<tr>\n<td>Mevcut kamu g\u00f6revlileri<\/td>\n<td>Kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam eder.<\/td>\n<td>Kamu hizmeti s\u00fcreklili\u011fi ve hukuk g\u00fcvenli\u011fi<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Ge\u00e7i\u015f s\u00fcreci<\/td>\n<td>Toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma veya siyasi r\u00f6van\u015f arac\u0131 yap\u0131lamaz.<\/td>\n<td>Tarafs\u0131z kamu y\u00f6netimi<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Personel usulleri<\/td>\n<td>Bir y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilir.<\/td>\n<td>Kurumsal uyum<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>\u00dcst kamu y\u00f6neticileri<\/td>\n<td>Uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk ve performansla de\u011ferlendirilir.<\/td>\n<td>Stratejik y\u00f6netim kapasitesi<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Yeni liyakat \u015fartlar\u0131<\/td>\n<td>Ge\u00e7mi\u015fe y\u00fcr\u00fct\u00fclerek kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 kald\u0131ramaz.<\/td>\n<td>Hukuk g\u00fcvenli\u011fi<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu<\/td>\n<td>Objektif kay\u0131t, g\u00f6revle do\u011frudan ba\u011flant\u0131, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu gerekir.<\/td>\n<td>Keyf\u00ee d\u0131\u015flaman\u0131n \u00f6nlenmesi<\/td>\n<\/tr>\n<tr>\n<td>Yasak gerek\u00e7eler<\/td>\n<td>Ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015f, me\u015fru faaliyet, sendikal tercih, ya\u015fam tarz\u0131 ve siyasi r\u00f6van\u015f kullan\u0131lamaz.<\/td>\n<td>\u00d6zg\u00fcrl\u00fck ve tarafs\u0131zl\u0131k g\u00fcvencesi<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n<h2>Sonu\u00e7: Liyakat ge\u00e7i\u015fi, kamu y\u00f6netimini yenilerken hukuki g\u00fcvenli\u011fi korur<\/h2>\n<p>Liyakat ge\u00e7i\u015fi, Milli Liyakat Anayasas\u0131 i\u00e7inde kamu y\u00f6netiminin yeni anayasal d\u00fczene uyarlanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan; fakat bunu toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma veya siyasi r\u00f6van\u015f yoluyla de\u011fil, hukuk g\u00fcvenli\u011fi ve objektif de\u011ferlendirme \u00fczerinden yapan temel ge\u00e7i\u015f ilkesidir. Ge\u00e7ici Madde 7, mevcut kamu g\u00f6revlilerinin kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam edece\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a d\u00fczenler. Bu h\u00fck\u00fcm, kamu hizmetinin s\u00fcreklili\u011fini ve personel g\u00fcvencesini korur.<\/p>\n<p>Bu maddenin en g\u00fc\u00e7l\u00fc taraf\u0131, kamu g\u00f6revine ili\u015fkin usullerin bir y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilmesini \u00f6ng\u00f6rmesidir. \u00dcst kamu y\u00f6neticileri ilk y\u0131l i\u00e7inde uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk, hizmet kalitesi ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans \u00f6l\u00e7\u00fctleriyle yeniden de\u011ferlendirilir. Ancak g\u00f6rev g\u00fcvencesi, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunur.<\/p>\n<p>Sonu\u00e7 olarak Ge\u00e7ici Madde 7, yeni liyakat \u015fartlar\u0131n\u0131n ge\u00e7mi\u015fe y\u00fcr\u00fct\u00fclerek kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 kald\u0131ramayaca\u011f\u0131n\u0131 kabul eder. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k a\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, sahte belge, kesin mahk\u00fbmiyet, kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l ve a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu kanuni usulle de\u011ferlendirilebilir. A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu yaln\u0131z objektif kay\u0131t, g\u00f6revin zorunlu niteli\u011fiyle do\u011frudan ba\u011flant\u0131, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunarak incelenebilir; ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015f, ge\u00e7mi\u015f me\u015fru faaliyet, sendikal tercih, ya\u015fam tarz\u0131 veya siyasi r\u00f6van\u015f gerek\u00e7esi yap\u0131lamaz. Bu nedenle liyakat ge\u00e7i\u015fi, bu ge\u00e7ici madde i\u00e7inde <strong>kazan\u0131lm\u0131\u015f hak, hukuki stat\u00fc, kamu hizmeti s\u00fcreklili\u011fi, tarafs\u0131zl\u0131k, objektif performans, savunma hakk\u0131, yarg\u0131 yolu ve siyasi r\u00f6van\u015f yasa\u011f\u0131<\/strong> aras\u0131nda kurulmu\u015f temel kamu y\u00f6netimi ge\u00e7i\u015f g\u00fcvencesidir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Liyakat ge\u00e7i\u015fi, yeni bir anayasal d\u00fczene ge\u00e7ilirken kamu y\u00f6netiminin hem s\u00fcreklili\u011fini hem de objektif yeterlik, tarafs\u0131zl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, hizmet kalitesi ve yarg\u0131 g\u00fcvencesiyle yenilenmesini sa\u011flayan temel kamu personeli ilkesidir. Bir anayasa kamu y\u00f6netiminde liyakat esas\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmek istiyorsa, bunu toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma, ki\u015fisel hesapla\u015fma veya siyasi r\u00f6van\u015f arac\u0131yla yapamaz. Kamu hizmetinin s\u00fcreklili\u011fi, kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131n korunmas\u0131 ve hukuki stat\u00fc g\u00fcvenli\u011fi, liyakat ge\u00e7i\u015finin vazge\u00e7ilmez zeminidir. Milli Liyakat Anayasas\u0131 i\u00e7inde Ge\u00e7ici Madde 7, kamu y\u00f6netimi ve personel ge\u00e7i\u015fini bu hassas denge \u00fczerine kurar. Mevcut kamu g\u00f6revlileri kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam eder. Ge\u00e7i\u015f s\u00fcreci, toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma veya siyasi r\u00f6van\u015f arac\u0131 yap\u0131lamaz. Bu h\u00fck\u00fcm, yeni Anayasan\u0131n kamu personelini cezaland\u0131rma veya topluca de\u011fi\u015ftirme amac\u0131 ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131n\u0131; aksine kamu y\u00f6netimini liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirmek istedi\u011fini g\u00f6sterir. Ge\u00e7ici Madde 7\u2019nin en \u00f6nemli y\u00f6n\u00fc, liyakat esasl\u0131 ge\u00e7i\u015fi hem koruyucu hem d\u00fczeltici bi\u00e7imde d\u00fczenlemesidir. Bir yandan mevcut kamu g\u00f6revlilerinin kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 korunur; di\u011fer yandan kamu g\u00f6revine ili\u015fkin usuller bir y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilir. \u00dcst kamu y\u00f6neticileri ise ilk y\u0131l i\u00e7inde uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk, hizmet kalitesi ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans \u00f6l\u00e7\u00fctleriyle yeniden de\u011ferlendirilir. Ancak bu de\u011ferlendirme de g\u00f6rev g\u00fcvencesi, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunarak yap\u0131l\u0131r. Ge\u00e7ici madde metni: Kamu y\u00f6netimi, personel ve liyakat ge\u00e7i\u015fi Ge\u00e7ici Madde 7 \u2013 Kamu Y\u00f6netimi, Personel ve Liyakat Ge\u00e7i\u015fi Mevcut kamu g\u00f6revlileri kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam eder; ge\u00e7i\u015f toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma veya siyasi r\u00f6van\u015f arac\u0131 yap\u0131lamaz. Kamu g\u00f6revine ili\u015fkin usuller bir (1) y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilir. \u00dcst kamu y\u00f6neticileri ilk y\u0131l i\u00e7inde uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk, hizmet kalitesi ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans \u00f6l\u00e7\u00fctleriyle yeniden de\u011ferlendirilir; g\u00f6rev g\u00fcvencesi, savunma ve yarg\u0131 yolu korunur. Yeni liyakat \u015fartlar\u0131 ge\u00e7mi\u015fe y\u00fcr\u00fct\u00fclerek kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 kald\u0131ramaz. Ancak a\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, sahte belge, kesin mahk\u00fbmiyet, kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l ve a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu kanuni usulle de\u011ferlendirilir. A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu yaln\u0131z objektif kay\u0131t, g\u00f6revin zorunlu niteli\u011fiyle do\u011frudan ba\u011flant\u0131, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunarak de\u011ferlendirilebilir; ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015f, ge\u00e7mi\u015f me\u015fru faaliyet, sendikal tercih, ya\u015fam tarz\u0131 veya siyasi r\u00f6van\u015f gerek\u00e7esi yap\u0131lamaz. Ge\u00e7i\u015f neden toplu tasfiye de\u011fildir? Yeni anayasal d\u00fczene ge\u00e7i\u015fte kamu personeli alan\u0131nda en b\u00fcy\u00fck risklerden biri, \u201cliyakat\u201d kavram\u0131n\u0131n toplu tasfiye veya siyasi r\u00f6van\u015f gerek\u00e7esine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesidir. Ge\u00e7ici Madde 7 bu ihtimali do\u011frudan kapat\u0131r. Mevcut kamu g\u00f6revlileri kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam eder. Bu ifade, kamu personelinin yeni Anayasa y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi\u011fi anda topluca \u015f\u00fcpheli veya ge\u00e7ersiz say\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Kamu hizmeti s\u00fcreklilik ister. E\u011fitim, sa\u011fl\u0131k, g\u00fcvenlik, adalet, maliye, belediye hizmetleri, \u00fcniversiteler, denetim kurumlar\u0131, sosyal hizmetler ve idari i\u015flemler kamu g\u00f6revlileri eliyle y\u00fcr\u00fcr. Ge\u00e7i\u015f d\u00f6neminde bu personelin topluca tasfiye edilmesi yaln\u0131z bireysel hak ihlali do\u011furmaz; ayn\u0131 zamanda kamu hizmetini de aksat\u0131r. Bu nedenle liyakat ge\u00e7i\u015fi, \u00f6nce s\u00fcreklili\u011fi ve hukuki g\u00fcvenli\u011fi korur. Bu yakla\u015f\u0131m, liyakati zay\u0131flatmaz; tam tersine liyakat sisteminin me\u015fruiyetini g\u00fc\u00e7lendirir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ger\u00e7ek liyakat d\u00fczeni, ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015fe, r\u00f6van\u015fa veya toplu su\u00e7lamaya de\u011fil; objektif \u00f6l\u00e7\u00fcte, savunma hakk\u0131na, kay\u0131t g\u00fcvenli\u011fine ve yarg\u0131 denetimine dayan\u0131r. Kazan\u0131lm\u0131\u015f hak ve hukuki stat\u00fc neyi korur? Kazan\u0131lm\u0131\u015f hak, kamu g\u00f6revlisinin hukuken elde etti\u011fi ve geriye d\u00f6n\u00fck olarak keyf\u00ee bi\u00e7imde ortadan kald\u0131r\u0131lamayacak stat\u00fc, derece, \u00f6zl\u00fck hakk\u0131 veya g\u00f6rev g\u00fcvencesi alan\u0131n\u0131 ifade eder. Hukuki stat\u00fc ise ki\u015finin kamu g\u00f6reviyle kurdu\u011fu yasal ili\u015fkiyi, haklar\u0131n\u0131, y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerini ve g\u00fcvencelerini kapsar. Ge\u00e7ici Madde 7, yeni liyakat \u015fartlar\u0131n\u0131n ge\u00e7mi\u015fe y\u00fcr\u00fct\u00fclerek bu kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 kald\u0131ramayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fczenler. Bu h\u00fck\u00fcm, hukuk g\u00fcvenli\u011fi bak\u0131m\u0131ndan zorunludur. Yeni Anayasa daha y\u00fcksek liyakat \u00f6l\u00e7\u00fctleri getiriyor olabilir. Ancak bu yeni \u015fartlar, ge\u00e7mi\u015fte y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte olan kurallara g\u00f6re g\u00f6reve girmi\u015f ki\u015filerin kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131n\u0131 otomatik olarak ortadan kald\u0131ramaz. Aksi h\u00e2lde kamu y\u00f6netiminde s\u00fcrekli geriye d\u00f6n\u00fck g\u00fcvensizlik do\u011far. Fakat kazan\u0131lm\u0131\u015f hak korumas\u0131, her t\u00fcrl\u00fc a\u011f\u0131r hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131\u011f\u0131 dokunulmaz h\u00e2le getirmez. Madde, a\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, sahte belge, kesin mahk\u00fbmiyet, kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l ve a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu gibi durumlar\u0131n kanuni usulle de\u011ferlendirilebilece\u011fini kabul eder. B\u00f6ylece hukuk g\u00fcvenli\u011fi ile kamu yarar\u0131 aras\u0131nda \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc bir denge kurulur. Bir y\u0131ll\u0131k uyum s\u00fcreci neyi kapsar? Ge\u00e7ici Madde 7, kamu g\u00f6revine ili\u015fkin usullerin bir y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilece\u011fini d\u00fczenler. Bu s\u00fcre, kamu personeli rejiminin yeni Anayasan\u0131n kamu y\u00f6netimi anlay\u0131\u015f\u0131na uyarlanmas\u0131 i\u00e7in belirlenmi\u015f somut takvimdir. Atama, y\u00fckselme, disiplin, g\u00f6revden uzakla\u015ft\u0131rma, performans, sicil, e\u011fitim, y\u00f6netici se\u00e7imi ve itiraz s\u00fcre\u00e7leri bu \u00e7er\u00e7evede yeniden d\u00fczenlenmelidir. Bir y\u0131ll\u0131k s\u00fcre, ge\u00e7i\u015fin belirsiz kalmas\u0131n\u0131 \u00f6nler. Kamu personeli sistemi yeni Anayasaya uygun h\u00e2le getirilecekse, bunun takvimi olmal\u0131d\u0131r. Ancak bu uyum s\u00fcreci mevcut kamu g\u00f6revlilerinin haklar\u0131n\u0131 keyf\u00ee bi\u00e7imde zay\u0131flatma arac\u0131 yap\u0131lamaz. Uyumun amac\u0131, sistemi liyakat ve tarafs\u0131zl\u0131k esas\u0131na ba\u011flamakt\u0131r; personeli g\u00fcvencesiz b\u0131rakmak de\u011fildir. OECD\u2019nin kamu istihdam\u0131 ve y\u00f6netimine ili\u015fkin \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131, devletlerin gelece\u011fe uygun, yetenekli, g\u00fcvenilir ve ba\u011fl\u0131 kamu i\u015fg\u00fcc\u00fc geli\u015ftirmesi gerekti\u011fini vurgular. Ge\u00e7ici Madde 7\u2019nin bir y\u0131ll\u0131k uyum s\u00fcresi de kamu personeli yap\u0131s\u0131n\u0131n bu t\u00fcr kurumsal kapasite hedefiyle yeniden d\u00fczenlenmesini ama\u00e7lar. \u00dcst kamu y\u00f6neticileri neden ayr\u0131ca de\u011ferlendirilir? Ge\u00e7ici Madde 7, \u00fcst kamu y\u00f6neticilerinin ilk y\u0131l i\u00e7inde yeniden de\u011ferlendirilece\u011fini d\u00fczenler. Bu \u00f6zel de\u011ferlendirme, \u00fcst y\u00f6neticilerin kamu y\u00f6netiminin stratejik kapasitesi \u00fczerindeki etkisinden kaynaklan\u0131r. \u00dcst kamu y\u00f6neticileri yaln\u0131z rutin i\u015flem yapan ki\u015filer de\u011fildir; kurumun hedeflerini, krizlere verece\u011fi cevab\u0131, b\u00fct\u00e7e sorumlulu\u011funu, insan kayna\u011f\u0131n\u0131, dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fc, hizmet kalitesini ve kamu g\u00fcvenini do\u011frudan etkiler. Bu nedenle de\u011ferlendirme \u00f6l\u00e7\u00fctleri de geni\u015f tutulmu\u015ftur: uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk, hizmet kalitesi ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans. Bu \u00f6l\u00e7\u00fctler, \u00fcst y\u00f6neticinin yaln\u0131z k\u0131demine veya makam tecr\u00fcbesine bakmaz. Kurumu ger\u00e7ekten y\u00f6netebilme, kamu kayna\u011f\u0131n\u0131 sorumlu kullanabilme, kriz an\u0131nda karar verebilme, dijital sistemleri anlayabilme ve hizmet kalitesini art\u0131rabilme kapasitesi aran\u0131r. Ancak bu de\u011ferlendirme de g\u00fcvencesiz de\u011fildir. G\u00f6rev g\u00fcvencesi, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunur. Yani \u00fcst y\u00f6neticilerin yeniden de\u011ferlendirilmesi, keyf\u00ee g\u00f6revden alma mekanizmas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015femez. Etik g\u00fcvenilirlik neden liyakatin par\u00e7as\u0131d\u0131r? Liyakat yaln\u0131z diploma, k\u0131dem veya teknik bilgi de\u011fildir. Kamu g\u00f6revinde etik g\u00fcvenilirlik de liyakatin ayr\u0131lmaz par\u00e7as\u0131d\u0131r. Bir ki\u015fi uzman olabilir; fakat \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7indeyse, kamu kayna\u011f\u0131n\u0131 koruyam\u0131yorsa, ki\u015fisel menfaat ili\u015fkileriyle hareket ediyorsa veya kamu hizmeti tarafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 zedeliyorsa liyakat tam anlam\u0131yla ger\u00e7ekle\u015fmez. Ge\u00e7ici Madde 7\u2019nin etik g\u00fcvenilirli\u011fi \u00fcst kamu y\u00f6neticileri i\u00e7in \u00f6zel \u00f6l\u00e7\u00fct olarak saymas\u0131 bu nedenle \u00f6nemlidir. Kamu y\u00f6netiminde vatanda\u015f\u0131n devlete g\u00fcveni, yaln\u0131z hizmetin yap\u0131l\u0131p yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131yla de\u011fil, hizmetin d\u00fcr\u00fcst, tarafs\u0131z ve kamu yarar\u0131na uygun y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcp y\u00fcr\u00fct\u00fclmedi\u011fiyle de ilgilidir. OECD\u2019nin kamu d\u00fcr\u00fcstl\u00fc\u011f\u00fc ve liyakat b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde, liyakatin kamu hizmeti profesyonelle\u015fmesini, kamu hizmeti ahlak\u0131n\u0131 ve kamu de\u011ferlerini destekleyen te\u015fvik ve hesap verebilirlik yap\u0131s\u0131 sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 belirtilir. Ge\u00e7ici Madde 7 de liyakati etik g\u00fcvenilirlikle birlikte ele alarak kamu y\u00f6netiminde g\u00fcven unsurunu g\u00fc\u00e7lendirir. Dijital yeterlik neden ge\u00e7i\u015f \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc olmu\u015ftur? Ge\u00e7ici Madde 7, \u00fcst kamu y\u00f6neticileri i\u00e7in dijital yeterli\u011fi \u00f6zel \u00f6l\u00e7\u00fct olarak sayar. Bu tercih, \u00e7a\u011fda\u015f kamu y\u00f6netiminin art\u0131k yaln\u0131z klasik dosya ve yaz\u0131\u015fma s\u00fcre\u00e7leriyle y\u00fcr\u00fct\u00fclemeyece\u011fini kabul eder. Kamu hizmetleri, veri y\u00f6netimi, siber g\u00fcvenlik, dijital ba\u015fvuru sistemleri, a\u00e7\u0131k veri, elektronik belge y\u00f6netimi, yapay zek\u00e2 destekli analizler ve \u00e7evrim i\u00e7i hizmet kanallar\u0131 \u00fczerinden giderek daha fazla y\u00fcr\u00fcmektedir. Dijital yeterlik, y\u00f6neticinin her teknik ayr\u0131nt\u0131y\u0131 bizzat kodlayabilmesi demek de\u011fildir. As\u0131l mesele, dijital sistemlerin kamu hizmeti kalitesi, veri g\u00fcvenli\u011fi, \u015feffafl\u0131k, denetlenebilirlik ve vatanda\u015f eri\u015fimi \u00fczerindeki etkisini anlayabilmesidir. Dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc bilmeyen bir \u00fcst y\u00f6netici, kurumunu \u00e7a\u011fda\u015f hizmet kapasitesine ta\u015f\u0131yamaz. Bu nedenle dijital yeterlik, liyakat ge\u00e7i\u015finde teknik bir ayr\u0131nt\u0131 de\u011fil; kamu y\u00f6netimi kapasitesinin par\u00e7as\u0131d\u0131r. Yeni anayasal d\u00fczenin a\u00e7\u0131k veri, denetlenebilirlik ve performans ilkeleri dijital y\u00f6netim kapasitesi olmadan g\u00fc\u00e7l\u00fc bi\u00e7imde uygulanamaz. Mali sorumluluk ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans \u00dcst kamu y\u00f6neticilerinin de\u011ferlendirilmesinde mali sorumluluk ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans da \u00f6zel olarak say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kamu y\u00f6netimi yaln\u0131z iyi niyetle de\u011fil, kamu kaynaklar\u0131n\u0131n etkili, ekonomik, verimli ve hukuka uygun kullan\u0131lmas\u0131yla de\u011ferlendirilmelidir. Bir y\u00f6neticinin kurumu nas\u0131l y\u00f6netti\u011fi, b\u00fct\u00e7eyi nas\u0131l kulland\u0131\u011f\u0131, kamu hizmeti kalitesini art\u0131r\u0131p art\u0131rmad\u0131\u011f\u0131 ve hedeflere ne \u00f6l\u00e7\u00fcde ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fclebilir olmal\u0131d\u0131r. Mali sorumluluk, kamu kayna\u011f\u0131n\u0131 ki\u015fisel, siyasi veya kurumsal konfor alan\u0131 gibi g\u00f6rmemeyi gerektirir. \u00d6l\u00e7\u00fclebilir performans ise y\u00f6neticinin ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n soyut beyanlarla de\u011fil, hizmet kalitesi, s\u00fcre, maliyet, \u00e7\u0131kt\u0131, vatanda\u015f memnuniyeti, kriz tepkisi ve denetlenebilir g\u00f6stergelerle de\u011ferlendirilmesini sa\u011flar. Bu yakla\u015f\u0131m, kamu y\u00f6netiminde liyakati yaln\u0131z g\u00f6reve giri\u015f \u015fart\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131r. Liyakat, g\u00f6rev s\u00fcresince performans ve sorumlulukla birlikte ya\u015fayan bir ilke h\u00e2line gelir. A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu nas\u0131l de\u011ferlendirilir? Ge\u00e7ici Madde 7, a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011funun yaln\u0131z objektif kay\u0131t, g\u00f6revin zorunlu niteli\u011fiyle do\u011frudan ba\u011flant\u0131, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunarak de\u011ferlendirilebilece\u011fini belirtir. Bu h\u00fck\u00fcm, \u201cliyakat yoksunlu\u011fu\u201d kavram\u0131n\u0131n keyf\u00ee bi\u00e7imde kullan\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nleyen ana g\u00fcvencedir. A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu, ki\u015fisel be\u011feni, siyasi yak\u0131nl\u0131k, kurum i\u00e7i dedikodu veya ge\u00e7mi\u015fteki me\u015fru faaliyetler \u00fczerinden kurulamaz. Objektif kay\u0131t gerekir. Bu kay\u0131t, ki\u015finin g\u00f6revini yerine getirmesiyle do\u011frudan ba\u011flant\u0131l\u0131 olmal\u0131d\u0131r. \u00d6rne\u011fin g\u00f6revin zorunlu teknik niteli\u011fini tamamen kar\u015f\u0131layamama, belge sahtecili\u011fi, a\u011f\u0131r ve tekrarl\u0131 hizmet yetersizli\u011fi, hukuken belirlenmi\u015f zorunlu \u015fart\u0131n bulunmamas\u0131 veya kamu g\u00f6revine engel a\u00e7\u0131k durum gibi somut veriler aran\u0131r. Ayr\u0131ca savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunur. Ki\u015fi hakk\u0131ndaki iddiay\u0131 bilmeli, cevap verebilmeli, delil sunabilmeli ve karar\u0131 yarg\u0131ya ta\u015f\u0131yabilmelidir. B\u00f6ylece liyakat ge\u00e7i\u015fi, hukuk devleti i\u00e7inde y\u00fcr\u00fcr. Hangi gerek\u00e7eler kullan\u0131lamaz? Madde \u00e7ok net bir s\u0131n\u0131r koyar: Ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015f, ge\u00e7mi\u015f me\u015fru faaliyet, sendikal tercih, ya\u015fam tarz\u0131 veya siyasi r\u00f6van\u015f a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu gerek\u00e7esi yap\u0131lamaz. Bu h\u00fck\u00fcm, kamu y\u00f6netiminde tarafs\u0131z ge\u00e7i\u015fin temel g\u00fcvencesidir. Bir kamu g\u00f6revlisinin ge\u00e7mi\u015fte me\u015fru bir sendikal faaliyette bulunmas\u0131, me\u015fru d\u00fc\u015f\u00fcnce a\u00e7\u0131klamas\u0131 yapmas\u0131, belirli bir ya\u015fam tarz\u0131na sahip olmas\u0131 veya hukuka uygun ki\u015fisel tercihler ta\u015f\u0131mas\u0131 liyakat de\u011ferlendirmesi konusu yap\u0131lamaz. Kamu hizmetinde esas olan g\u00f6revin gerekleri, objektif yeterlik, etik g\u00fcvenilirlik ve hizmet performans\u0131d\u0131r. Bu s\u0131n\u0131r \u00f6zellikle ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemleri i\u00e7in \u00f6nemlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc ge\u00e7i\u015f d\u00f6nemlerinde \u201cliyakat\u201d ad\u0131 alt\u0131nda ge\u00e7mi\u015fe d\u00f6n\u00fck fi\u015fleme, ki\u015fisel hesapla\u015fma veya g\u00f6r\u00fc\u015f temelli d\u0131\u015flama yap\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ge\u00e7ici Madde 7 bu ihtimali anayasal d\u00fczeyde yasaklar. A\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 ve sahte belge istisnas\u0131 Kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131n korunmas\u0131, hukuka ayk\u0131r\u0131 bi\u00e7imde elde edilmi\u015f stat\u00fclerin dokunulmaz kalaca\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmez. Ge\u00e7ici Madde 7, a\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, sahte belge, kesin mahk\u00fbmiyet, kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l ve a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011funun kanuni usulle de\u011ferlendirilece\u011fini belirtir. Sahte belgeyle g\u00f6reve gelmi\u015f bir ki\u015fi, kazan\u0131lm\u0131\u015f hak iddias\u0131yla korunamaz. A\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 kamu g\u00fcvenini zedeler. Kesin mahk\u00fbmiyet veya kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l, ki\u015finin g\u00f6revle ili\u015fkisini hukuken etkileyebilir. A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu ise ancak objektif kay\u0131t ve g\u00f6revle do\u011frudan ba\u011flant\u0131 varsa de\u011ferlendirilebilir. Burada \u00f6nemli olan, istisnalar\u0131n da kanuni usulle i\u015fletilmesidir. \u0130stisna var diye savunma hakk\u0131, yarg\u0131 yolu ve gerek\u00e7eli karar ortadan kalkmaz. Hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k hukuka uygun y\u00f6ntemle giderilmelidir. Liyakat ge\u00e7i\u015finin g\u00fcvence haritas\u0131 Ge\u00e7i\u015f Alan\u0131 Ge\u00e7ici Madde 7\u2019deki Kural Korunan De\u011fer Mevcut kamu g\u00f6revlileri Kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam eder. Kamu hizmeti s\u00fcreklili\u011fi ve hukuk g\u00fcvenli\u011fi Ge\u00e7i\u015f s\u00fcreci Toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma veya siyasi r\u00f6van\u015f arac\u0131 yap\u0131lamaz. Tarafs\u0131z kamu y\u00f6netimi Personel usulleri Bir y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilir. Kurumsal uyum \u00dcst kamu y\u00f6neticileri Uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk ve performansla de\u011ferlendirilir. Stratejik y\u00f6netim kapasitesi Yeni liyakat \u015fartlar\u0131 Ge\u00e7mi\u015fe y\u00fcr\u00fct\u00fclerek kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 kald\u0131ramaz. Hukuk g\u00fcvenli\u011fi A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu Objektif kay\u0131t, g\u00f6revle do\u011frudan ba\u011flant\u0131, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu gerekir. Keyf\u00ee d\u0131\u015flaman\u0131n \u00f6nlenmesi Yasak gerek\u00e7eler Ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015f, me\u015fru faaliyet, sendikal tercih, ya\u015fam tarz\u0131 ve siyasi r\u00f6van\u015f kullan\u0131lamaz. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck ve tarafs\u0131zl\u0131k g\u00fcvencesi Sonu\u00e7: Liyakat ge\u00e7i\u015fi, kamu y\u00f6netimini yenilerken hukuki g\u00fcvenli\u011fi korur Liyakat ge\u00e7i\u015fi, Milli Liyakat Anayasas\u0131 i\u00e7inde kamu y\u00f6netiminin yeni anayasal d\u00fczene uyarlanmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan; fakat bunu toplu tasfiye, keyf\u00ee g\u00f6revden alma veya siyasi r\u00f6van\u015f yoluyla de\u011fil, hukuk g\u00fcvenli\u011fi ve objektif de\u011ferlendirme \u00fczerinden yapan temel ge\u00e7i\u015f ilkesidir. Ge\u00e7ici Madde 7, mevcut kamu g\u00f6revlilerinin kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 ve hukuki stat\u00fcleri korunarak g\u00f6revlerine devam edece\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a d\u00fczenler. Bu h\u00fck\u00fcm, kamu hizmetinin s\u00fcreklili\u011fini ve personel g\u00fcvencesini korur. Bu maddenin en g\u00fc\u00e7l\u00fc taraf\u0131, kamu g\u00f6revine ili\u015fkin usullerin bir y\u0131l i\u00e7inde liyakat, tarafs\u0131zl\u0131k ve yarg\u0131 yolu esaslar\u0131na uygun h\u00e2le getirilmesini \u00f6ng\u00f6rmesidir. \u00dcst kamu y\u00f6neticileri ilk y\u0131l i\u00e7inde uzmanl\u0131k, etik g\u00fcvenilirlik, kriz y\u00f6netimi, dijital yeterlik, mali sorumluluk, hizmet kalitesi ve \u00f6l\u00e7\u00fclebilir performans \u00f6l\u00e7\u00fctleriyle yeniden de\u011ferlendirilir. Ancak g\u00f6rev g\u00fcvencesi, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunur. Sonu\u00e7 olarak Ge\u00e7ici Madde 7, yeni liyakat \u015fartlar\u0131n\u0131n ge\u00e7mi\u015fe y\u00fcr\u00fct\u00fclerek kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 kald\u0131ramayaca\u011f\u0131n\u0131 kabul eder. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k a\u011f\u0131r \u00e7\u0131kar \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131, sahte belge, kesin mahk\u00fbmiyet, kamu g\u00f6revine engel h\u00e2l ve a\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu kanuni usulle de\u011ferlendirilebilir. A\u00e7\u0131k liyakat yoksunlu\u011fu yaln\u0131z objektif kay\u0131t, g\u00f6revin zorunlu niteli\u011fiyle do\u011frudan ba\u011flant\u0131, savunma hakk\u0131 ve yarg\u0131 yolu korunarak incelenebilir; ki\u015fisel g\u00f6r\u00fc\u015f, ge\u00e7mi\u015f me\u015fru faaliyet, sendikal tercih, ya\u015fam tarz\u0131 veya siyasi r\u00f6van\u015f gerek\u00e7esi yap\u0131lamaz. Bu nedenle liyakat ge\u00e7i\u015fi, bu ge\u00e7ici madde i\u00e7inde kazan\u0131lm\u0131\u015f hak, hukuki stat\u00fc, kamu hizmeti s\u00fcreklili\u011fi, tarafs\u0131zl\u0131k, objektif performans, savunma hakk\u0131, yarg\u0131 yolu ve siyasi r\u00f6van\u015f yasa\u011f\u0131 aras\u0131nda kurulmu\u015f temel kamu y\u00f6netimi ge\u00e7i\u015f g\u00fcvencesidir.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":455,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-454","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gecis-hukumleri-ve-sistem-uygulamasi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/454","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=454"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/454\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":456,"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/454\/revisions\/456"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/455"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=454"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=454"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliliyakat.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=454"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}